استادیار، گروه روان شناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران. ، adis.kraskian@kiau.ac.ir
چکیده: (3946 مشاهده)
مقدمه:تیپ شخصیت Dکه از تعامل دو ویژگی عواطف منفی و بازداری اجتماعی تعریف میشود، در ایجاد سبکهای دلبستگی افراد نقش دارد. هدف از پژوهش همبستگی حاضر، بررسی رابطه بین سبکهای دلبستگی والدین و فرزندان با نقش واسطهای مولفههای تیپ شخصیتی D در آزمودنیهای استانهای تهران و البرز بود. روش: این پژوهش از نوع همبستگی-تحلیلی است. جامعه آماری شامل 288 والد (پدر و مادر) و 288 فرزند بالای 18 سال آنها بود که در زمان انجام پژوهش (سال 1399) ساکن تهران و البرز بودند و به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. پرسشنامه سبک دلبستگی کولینز و رید مشتمل بر سه خرده مقیاس نزدیک بودن، وابستگی و اضطراب متناسب با سبکهای دلبستگی، برای تمام آزمودنیها و مقیاس تیپ شخصیتی D با دو خرده مقیاس عاطفه منفی و بازداری اجتماعی، هر کدام شامل 7 معیار، مختص والدین اجرا شد. در این پژوهش برای تحلیل رابطه بین متغیرها از آزمون ضریب همبستگی پیرسون و برای بررسی نقش واسطهای از تحلیل مسیر، شامل تحلیل رگرسیون خطی و گام به گام، استفاده شد. نتایج : نتایج نشان داد بین سبک دلبستگی والدین و فرزندان رابطه مستقیم وجود دارد (0/01>P). بین سبک دلبستگی ایمن و مولفههای تیپ شخصیتی D رابطه وجود ندارد (0/05<P) و در رابطه بین سبکهای دلبستگی اجتنابی و دوسوگرا/ اضطرابی والدین و فرزندان مولفههای تیپ شخصیتی D نقش واسطهای دارند. نتیجهگیری: براساس نتایج به دست آمده، مولفههای بازداری اجتماعی و عواطف منفی در تیپ شخصیت D والدین، مانند تنش، نگرانی، احساس ناشادی، نگاه تیره و منفی به زندگی، ترس از طرد یا بیارزش شدن از بیان هیجانات در تعامل با دیگران، زمینه ساز الگوبرداری سبک دلبستگی فرزندان به صورت اجتنابی و دوسوگرا/ اضطرابی براساس سبک دلبستگی والدین میگردد.