مهناز شکری، نبی الله اکبرنتاج شوب، جمال صادقی، ارسلان خانمحمدی اطاقسرا،
دوره ۱۱، شماره ۲ - ( ۱۱-۱۴۰۳ )
چکیده
مقدمه: نوجوانان جهت مواجهه با شرایط استرسزا نیازمند استفاده از راهبردهای تنظیمکننده شناخت و هیجانات متنوعی میباشند و شناسایی مداخلات درمانی و آموزشی اثربخش در این زمینه میتواند میزان عملکرد و انعطافپذیری شناختی آنان را افزایش دهد. هدف از انجام پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی مداخله ذهن آگاهی و بازی درمانی شناختی-رفتاری بر خلاقیت هیجانی دانشآموزان دختر متوسطه اول شهرستان آمل بود.
روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون- پسآزمون با گروه کنترل و دوره پیگیری بود. جامعه آماری پژوهش را تمامی نوجوانان دانشآموز دختر متوسطه اول پایه هفتم مدارس دولتی شهرستان آمل در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ تشکیل دادهاند. تعداد ۴۵ نفر به صورت نمونه گیری در دسترس با توجه به معیارهای ورود به پژوهش انتخاب شدند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل، هر کدام ۱۵ نفر جایگزین شدند. جهت جمعآوری دادهها از پرسشنامه خلاقیت هیجانی آوریل (۱۹۹۱)، استفاده شد. خلاصه جلسات مداخله ذهن آگاهی بر گرفته از کابات زین (۲۰۰۳) در ۸ جلسه ۶۰ دقیقه ای و خلاصه جلسات بازی درمانی شناختی-رفتاری بر گرفته از اﺳﭙﺮیﻨﮕﺮ و ﻫﻤﮑﺎران (۲۰۱۲) در ۱۰ جلسه ۳۰ دقیقهای بر روی گروه های آزمایش انجام شد و برای گروه کنترل مداخله صورت نگرفت. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر در نرم افزار SPSS-۲۳ استفاده شد.
نتایج : یافتهها نشان داد که مداخله ذهن آگاهی و بازی درمانی شناختی-رفتاری بر خلاقیت هیجانی، دانشآموزان دختر متوسطه اول شهرستان آمل اثر دارد (P≤۰/۰۱). اما بازی درمانی شناختی-رفتاری بر خلاقیت هیجانی اثربخشتر از مداخله ذهن آگاهی است (P≤۰/۰۱).
نتیجه گیری: درمانهای ذهن آگاهی و بازی درمانی شناختی-رفتاری با توجه به تاکید هر دو بر جنبه های مدیریت و کنترل هیجانی نوجوانان میتوانند بر خلاقیت هیجانی نوجوانان مؤثر واقع شوند.