fa بررسی وضعیت مصرف دخانیات در نوجوانان شهر بوشهر و عوامل مرتبط بر آن سال 1398 تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:16px;"><span style="font-family:IRANsans;"><strong>مقدمه</strong>: امروزه مصرف دخانیات در نوجوانان به یکی از عوامل اصلی و مهم به خطر افتادن سلامت جامعه تبدیل شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی وضعیت مصرف دخانیات در نوجوانان شهر بوشهر و عوامل مرتبط با آن نگاشته شده است.<span style="font-size:12.0pt;"></span><br> <strong>روش</strong> : در این مطالعه مقطعی از نوع توصیفی- تحلیلی، 716 نفر به روش نمونه گیری خوشه‌ای تصادفی از دانش‌آموزان مقطع متوسطه دوم مدارس شهر بوشهر در سال 1398 وارد مطالعه گردیدند. ابزار جمع ‌آوری داده‌ها شامل فرم مشخصات دموگرافیک و سوالاتی در خصوص وضعیت مصرف دخانیات بود. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون‌های تحلیلی من ویتنی و مجذور کا برحسب نوع متغیر تحلیل گردیدند. سطح معنی‌داری در تمام موارد کمتر از 0/05 در نظر گرفته شد.<br> <strong>نتایج :</strong> میانگین سنی شرکت کنندگان در پژوهش 0/83<span dir="LTR">&plusmn;</span>17/03سال و شیوع استعمال دخانیات در بین دانش‌آموزان 24/9درصد بود. بین مصرف دخانیات با وجود افراد سیگاری در خانه (0/001><span dir="LTR">P</span>)، وجود افراد سیگاری در وابستگان نزدیک (0/004=<span dir="LTR">P</span>)، داشتن دوستانی که سیگار مصرف می‌کنند (0/001><span dir="LTR">P</span>)، وجود افراد قلیانی در خانه (0/001><span dir="LTR">P</span>)، وجود افراد قلیانی در وابستگان نزدیک (0/001><span dir="LTR">P</span>)، داشتن دوستانی که قلیان مصرف می‌کنند (0/001><span dir="LTR">P</span>)، داشتن کار جهت کسب درآمد (0/004=<span dir="LTR">P</span>) و میزان پول توجیبی (0/001><span dir="LTR">P</span>) ارتباط&nbsp; معناداری مشاهده گردید.<br> <strong>نتیجه گیری: </strong>مصرف دخانیات در پژوهش حاضر قابل توجه بود. مصرف دخانیات با داشتن دوستان مصرف‌کننده دخانیات و یا استعمال دخانیات توسط افراد خانواده و وابستگان نزدیک افزایش می‌یافت. توصیه می شود خانواده‌ها از طرفی تا حد ممکن از مصرف دخانیات خودداری کنند یا حداقل در حضور نوجوان مصرف ننمایند؛ و از طرف دیگر روابط و دوستی‌های نوجوان خود را تحت نظارت داشته باشند تا بتوانند فرزند خود را از دوستی با افرادی که آنان را به سمت مصرف دخانیات سوق می‌دهد بازدارند.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:18px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><strong>Introduction: </strong>Nowadays, tobacco use among adolescents has become one of the main factors threatening society&rsquo;s health. The present research aims at investigating Bushehr city adolescents&rsquo; tobacco use and the factors pertinent to it.<br> <strong>Methods: </strong>In this Descriptive-Analytical research, 716 students were selected by random cluster sampling method among the 2^nd-grade high school students in Bushehr in 2019. Data collection tools include demographic information forms and questions regarding tobacco consumption status. The collected data were analyzed using the descriptive statistics, Mann Whitney Tests, and Chi-Square Tests in terms of the type of the variable. The level of significance was considered less than 0.05 in all cases.<br> <strong>Results:</strong> The average age of the participants of the research was 17.03&plusmn;0.83 and the prevalence of tobacco use among the students was 24.9%. There was a significant relationship between smoking tobacco and the following factors, having smokers in the house (P<0.001), smokers among the close relatives (P=0.004), hookah (qalyan) smokers in the family (P<0.001), hookah smokers among the close relatives (P<0.001), hookah smoker friends (P<0.001), having a job to earn money (P=0.004), and the amount of pocket money (P<0.001).<br> <strong>Conclusion: </strong>The amount of tobacco use in the present research was significant. Being associated with smoker friends, and the family members or close relatives who smoke increases the risk of smoking tobacco. It is recommended that the families shall first stop using tobacco as much as possible or at least not smoke in the presence of their adolescents; second, the families need to supervise their adolescents&rsquo; relationships and friendships in order to prevent their children from being friends with people that could encourage them to use tobacco.</span></span></div> دخانیات, نوجوانان, سیگار, بوشهر Adolescent, Bushehr, Cigarette Smoking, Tobacco 60 68 http://jpen.ir/browse.php?a_code=A-10-186-3&slc_lang=fa&sid=1 Aref Zarei عارف زارعی aref.zarei96@gmail.com 10031947532846009513 10031947532846009513 No MSc. Student in Nursing, School of Nursing and Midwifery, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran. دانشجو کارشناسی ارشد پرستاری کودکان، گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم‌پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران Razieh Bagherzadeh راضیه باقرزاده r.bagherzadeh@bpums.ac.ir 10031947532846009514 10031947532846009514 No BScN, MScN, Ph.D. Assistant Professor, Department of Midwifery, School of Nursing and Midwifery, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran استادیار گروه مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، بوشهر، ایران Maryam Ravanipour مریم روانی پور ravanipour@gmail.com 10031947532846009515 10031947532846009515 Yes BScN, MScN, Ph.D. Professor of Nursing, Department of Nursing, School of Nursing and Midwifery, The Persian Gulf Tropical Medicine Research Center, Bushehr university of Medical Sciences, Bushehr, Iran استاد گروه پرستاری؛ مرکز تحقیقات طب گرمسیری و عفونی خلیج‌فارس، پژوهشکده‌ علوم زیست پزشکی خلیج‌فارس، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران